Humanistyka cyfrowa
Prospekty stanfordzkie. Tom 1

Książka stanowi pierwszą cześć dwutomowego zbioru prac jednego z najważniejszych światowych ośrodków humanistyki cyfrowej: Stanford Literary Lab. Komplet prospektów (ang. pamphlets) powstałych w latach 2010–2017 ukazuje się po raz pierwszy w polskim przekładzie przygotowanym z myślą o wszystkich zainteresowanych tym, jak działają laboratoria, w których najnowsze osiągniecia technologiczne wykorzystywane są do pomiaru, opisu i oceny zjawisk kształtujących wiedzę o jeżyku, specyfice i odbiorze literatury sytuowanej w szerokich kontekstach kulturowych. W obu tomach znajdziemy ponad 300 map, wykresów, diagramów i tabel pozwalających wyobrazić sobie specyfikę ilościowej analizy tekstów, konstruowania gatunkowych makroobrazów i literackich makrohistorii: od najprostszych schematów relacji narracyjnych (bohaterowie Hamleta, emocje Londynu), przez poszukiwanie stylu w skali zdania, aż po wyrafinowane przedstawienia ruchu wytwarzane dzięki komputerom (atlas Aby’ego Warburga). Zgromadzone tu prospekty pokazują, jak można praktykować kulturową kartografię, wizualizując związek fikcyjnych struktur z przestrzenią społeczną. Ich autorki i autorzy próbują odpowiedzieć na pytania, czy algorytm potrafi rozpoznać gatunki literackie lub jak mierzyć przebiegi fabularne. Śledzą rozmaite formy społecznego życia książek i zastanawiają się, jak opisać głosową strukturę powieści, a wiec sygnały dźwiękowe konkretyzowane w aktach cichej lektury. Ku wszystkim tym – i wielu innym – zagadnieniom kieruje wprowadzenie przedstawiające historyczny i instytucjonalny kontekst powstania Stanfordzkiego Laboratorium Literaturoznawczego, które można traktować jako punkt odniesienia dla podobnych projektów i swoisty poligon doświadczalny ujawniający zarówno zalety, jak i ograniczenia kwantytatywnych metod badania literatury i kultury.